به گزارش پایگاه خبری آوای شرجی نیوز، هرمزگان به‌عنوان یکی از قطب‌های اصلی حمل‌ونقل و تجارت دریایی کشور، برای بهره‌گیری از ظرفیت‌های اقتصاد دریاپایه بیش از هر زمان دیگری به نیروی انسانی متخصص، آموزش‌دیده و برخوردار از استانداردهای بین‌المللی نیاز دارد. در این میان، مراکز آموزش دریانوردی با تربیت نیروی انسانی ماهر، ارتقای ایمنی سفرهای دریایی و فراهم‌کردن زمینه اشتغال جوانان بومی، نقشی مهم در توسعه پایدار اقتصاد دریامحور ایفا می‌کنند.
در همین راستا، سید مسعود موسوی، مدیر مرکز آموزش علوم دریایی «هادی دریا»، در گفت‌وگو با روزنامه دریا، ضمن تشریح مسیر شکل‌گیری و فعالیت این مجموعه، از برنامه توسعه زیرساخت‌های آموزشی در بندرعباس و احداث یک مرکز تخصصی ۶ هزار مترمربعی با امکانات پیشرفته خبر داد؛ طرحی که به گفته وی، اجرای آن می‌تواند جایگاه هرمزگان را در آموزش‌های تخصصی دریانوردی منطقه ارتقا دهد.
از بندر تیاب تا تأسیس مرکز آموزش دریانوردی در بندرعباس
موسوی با اشاره به آغاز فعالیت حرفه‌ای خود در حوزه دریانوردی گفت: متولد بندر تیاب شهرستان میناب هستم و ورودم به این عرصه در سال ۱۳۸۱ اتفاق افتاد. پس از طی مراحل اولیه، در ۲۳ شهریورماه ۱۳۸۲ موفق شدیم مرکز آموزش علوم دریایی «هادی دریا» را به ثبت برسانیم.
وی با بیان اینکه راه‌اندازی این مجموعه در ابتدا با دشواری‌ها و تردیدهای فراوانی همراه بود، افزود: در سال‌های نخست حتی برخی از دوستان و بستگان نیز نسبت به آینده و امکان توسعه این فعالیت خوش‌بین نبودند، اما با تلاش مستمر و امید به آینده توانستیم مسیر پیشرفت مجموعه را هموار کنیم.
به گفته مدیر مرکز آموزش هادی دریا، این مجموعه حدود سال ۱۳۸۵ برای دسترسی بهتر دریانوردان به محل فعلی خود در بندرعباس، محدوده سه‌راه هتل هما، منتقل شد.
تحول آموزش‌های دریانوردی با استانداردهای بین‌المللی
موسوی با اشاره به وضعیت آموزش‌های دریایی در دهه ۸۰ اظهار کرد: در آن سال‌ها آموزش‌ها عمدتاً به شکل سنتی انجام می‌شد و توجه کافی به مدارک و استانداردهای بین‌المللی دریانوردی وجود نداشت. حتی در فرهنگ عمومی نیز ضرورت گذراندن آموزش‌های تخصصی برای فعالیت روی شناورها به‌خوبی جا نیفتاده بود.
وی ادامه داد: با به‌روزرسانی مقررات سازمان جهانی دریانوردی (IMO)، سازمان بنادر و دریانوردی مراکز آموزشی را ملزم کرد تا دوره‌ها، سرفصل‌ها و شیوه‌های آموزشی خود را با استانداردهای جدید تطبیق دهند. این روند، تحول مهمی در ارتقای صلاحیت حرفه‌ای خدمه و افزایش ایمنی شناورها ایجاد کرد.
مهمانداران دریایی؛ تجربه‌ای برای ارتقای نظم و ایمنی سفرها
مدیر مرکز آموزش هادی دریا با اشاره به نقش این مجموعه در آموزش نیروهای فعال در سفرهای دریایی نوروزی گفت: در نخستین دوره‌های طرح تسهیل سفرهای دریایی نوروز در بندر شهید حقانی، آموزش اختصاصی کارکنان شناورهای مسافری را بر عهده گرفتیم و با طراحی سرفصل‌های ویژه، مهارت‌های موردنیاز را به خدمه منتقل کردیم.
موسوی درباره شکل‌گیری ایده حضور مهمانداران حرفه‌ای در شناورهای مسافری نیز توضیح داد: حدود یک دهه پیش، با همفکری و حمایت برخی مسئولان بندر شهید حقانی، از جمله آقای احمدی‌زاده و کاپیتان شهرام ذاکری، طرح درس مهمانداری شناورهای مسافری را طراحی و تدوین کردیم.
وی افزود: محتوای این دوره با الگوبرداری از آموزش مهمانداری هواپیما تدوین شد و فراگیران علاوه بر اصول پذیرایی و ارتباط با مسافر، آموزش‌های تخصصی ایمنی دریایی، کنترل بحران، کمک‌های اولیه و آشنایی با شناورها را نیز فراگرفتند.
به گفته موسوی، حضور مهمانداران آموزش‌دیده به بهبود نظم و آرامش در شناورهای مسافری کمک قابل‌توجهی کرد. پیش از اجرای این طرح، اختلاف بر سر شماره صندلی و نحوه استقرار مسافران گاهی به تنش میان مسافران و خدمه منجر می‌شد، اما با حضور مهمانداران حرفه‌ای، مدیریت سالن و ارتباط با مسافران سامان بیشتری پیدا کرد.
وی همچنین به تجربه مدیریت شرایط اضطراری پزشکی، از جمله کنترل موارد شدید دریازدگی و کمک به زایمان یک بانوی باردار در مسیر جزیره هرمز اشاره کرد و افزود: آموزش‌های تخصصی و آمادگی نیروها در چنین موقعیت‌هایی اهمیت زیادی دارد.
موسوی در عین حال از کنار گذاشته‌شدن مهمانداران دریایی طی یک سال گذشته ابراز تأسف کرد و گفت: این نیروهای آموزش‌دیده در پی برخی تحولات و تنش‌ها از فعالیت کنار گذاشته شده‌اند و این مسئله خلأ محسوسی در نظم و کیفیت خدمات خطوط مسافری ایجاد کرده است.
برگزاری حدود ۳۰ دوره تخصصی دریانوردی
مدیر مرکز آموزش علوم دریایی هادی دریا با اشاره به مجوزهای آموزشی این مجموعه اظهار کرد: در حال حاضر مجوز برگزاری حدود ۳۰ عنوان دوره دریانوردی را در دو شاخه اصلی کشتی‌های تجاری و شناورهای صیادی در اختیار داریم که از آموزش‌های پایه تا دوره‌های تخصصی را شامل می‌شود.
وی درباره اعتبار مدارک صادرشده نیز گفت: فراگیرانی که دوره‌های مورد تأیید را در مراکز آموزشی مجاز سپری کنند و در آزمون‌های استاندارد سازمان بنادر و دریانوردی پذیرفته شوند، گواهینامه‌های معتبر دریانوردی دریافت خواهند کرد.
موسوی با اشاره به فرصت‌های اشتغال بین‌المللی در صنعت دریانوردی افزود: صنعت دریانوردی جهان به نیروی انسانی ماهر و متخصص نیاز دارد و جوانانی که آموزش‌های لازم را طی کرده و مدارک معتبر دریافت می‌کنند، می‌توانند از فرصت‌های شغلی در خطوط کشتیرانی و آب‌های آزاد بهره‌مند شوند.
وی همچنین مسیر ورود دارندگان مدرک دیپلم به برخی دوره‌های تخصصی دریانوردی را تشریح کرد و گفت: افراد ۱۸ سال به بالا با داشتن مدرک دیپلم می‌توانند مسیر آموزشی افسر دومی شناورهای زیر ۳۰۰۰ را آغاز کنند و با کسب تجربه و سابقه دریایی، در ادامه مسیر حرفه‌ای خود برای ارتقای درجه اقدام کنند.
سایت آموزش شناور بقا؛ ظرفیتی ویژه در بندرعباس
موسوی با اشاره به زیرساخت‌های عملی آموزش دریانوردی در هرمزگان اظهار کرد: سایت آموزش شناور بقا در بندر شهید حقانی، در سال ۱۳۹۷ با پشتیبانی اداره بنادر و دریانوردی شهید باهنر احداث و تجهیز شد. این مجموعه با بهره‌گیری از دانش مهندسی سازه‌های دریایی بومی شکل گرفته و از ظرفیت‌های مهم آموزش عملی در حوزه بقا در دریاست.
وی افزود: در سال ۱۳۹۵ نیز سازه‌ای با الگوبرداری از بدنه واقعی کشتی در مرکز آتش‌نشانی پیامبر اعظم ساخته شد و در ادامه نمونه کامل‌تری از آن در بندر شهید حقانی مستقر شد تا آموزش‌های عملی مرتبط با شرایط اضطراری و اطفای حریق در شناورها امکان‌پذیر شود.
به گفته مدیر مرکز هادی دریا، آموزش استفاده از لایف‌رفت یا قایق نجات بادی، پرش ایمن به آب، استفاده از جلیقه نجات و حلقه نجات و سایر مهارت‌های بقا در دریا نیز در قالب تمرین‌های عملی در استخر هفت‌تیر بندرعباس دنبال می‌شود.
احداث مرکز آموزشی ۶ هزار مترمربعی؛ طرحی برای آینده دریانوردی هرمزگان
مدیر مرکز آموزش دریانوردی هادی دریا، مهم‌ترین برنامه توسعه‌ای این مجموعه را احداث فضای آموزشی جدید در بندر شهید حقانی عنوان کرد و گفت: با توجه به زمینی که در زمان مدیریت آقای حسینی برای این منظور اختصاص یافت، برنامه ما احداث یک مجموعه آموزشی به مساحت ۶ هزار مترمربع است.
موسوی درباره بخش‌های پیش‌بینی‌شده در این طرح توضیح داد: استخر تخصصی آموزش‌های دریایی، شبیه‌سازهای ناوبری، کارگاه‌های مجهز، کتابخانه تخصصی، نمایشگاه دائمی تجهیزات دریایی و مرکز پژوهشی و تحقیقاتی آموزش‌های دریانوردی از جمله بخش‌هایی هستند که برای این مجموعه در نظر گرفته‌ایم.
وی تأکید کرد: راه‌اندازی چنین مرکزی می‌تواند ظرفیت آموزش‌های تخصصی دریانوردی را در جنوب کشور افزایش دهد و زمینه تربیت نیروهای ماهر و آماده ورود به بازار کار داخلی و بین‌المللی را فراهم کند.
حمایت استانداری و بنادر؛ ضرورت تحقق اقتصاد دریامحور
موسوی با تأکید بر ضرورت حمایت مسئولان استان از توسعه زیرساخت‌های آموزشی دریایی گفت: در شرایطی که اقتصاد دریامحور به یکی از محورهای مهم توسعه کشور تبدیل شده است، انتظار داریم استاندار هرمزگان و مدیرکل بنادر و دریانوردی با نگاه ویژه، از طرح توسعه این مرکز حمایت کنند.
وی افزود: اشتغال پایدار جوانان هرمزگان در گرو تربیت نیروهای متخصص و ماهری است که بتوانند در بخش‌های مختلف صنعت دریانوردی فعالیت کنند. بدون نیروی انسانی آموزش‌دیده، ظرفیت‌های بزرگ دریایی استان به‌درستی به بهره‌برداری نخواهد رسید.
مسیر ورود جوانان به آموزش‌های دریانوردی و صیادی
مدیر مرکز آموزش علوم دریایی هادی دریا در بخش دیگری از این گفت‌وگو، شرایط ورود علاقه‌مندان به دوره‌های صیادی را تشریح کرد و گفت: برای شرکت در دوره ملوان صیادی، حداقل سن ۱۶ سال در نظر گرفته شده و ارائه کارت پایان خدمت یا معافیت سربازی الزامی نیست.
وی ادامه داد: علاقه‌مندان به حوزه قایقرانی و ناخدایی شناورهای صیادی تا ۱۲ متر نیز با داشتن حداقل ۲۰ سال سن و بدون الزام به مدرک تحصیلی یا کارت پایان خدمت، می‌توانند مسیر دریافت آموزش‌ها و طی مراحل قانونی مربوط به اخذ پروانه و معرفی به شیلات را دنبال کنند.
موسوی در پایان درباره نحوه مراجعه و ثبت‌نام علاقه‌مندان گفت: متقاضیان می‌توانند به‌صورت حضوری به بندرعباس، بلوار پاسداران، سه‌راه هتل هما، جنب دبیرستان شاهد مراجعه کنند یا با جست‌وجوی نام «مرکز آموزش علوم دریایی هادی دریا» در اینترنت و شبکه‌های اجتماعی، اطلاعات لازم را به دست آورند.
